Teil eines Werkes 
Bd. 1 (1902) Verfassung, Stammbäume und Überlieferungen
Entstehung
Seite
305
Einzelbild herunterladen
 

305

4. Die Geschichte von Tela und Tagaloa 1 (O le tala i Tela ma Tagaloa).

'0 Tela 'o le alii tufuga i Atua, i Ti'a- vea. '0 le tufuga lenä na ia faia le fale o le aitu ananmä i ona o le vale 'o Samoa, 'a'o le'i o'o mai le lotu. Ona fa'asaga lea'o lenä tufuga r ua fai le fale o le aitu. 'O lenä aitu e matuä sauä lava. Ona fai lea 'o lena. fale ai 'ua lua vaiaso. Ona alu ifo lea 'o

Tagaloa i le isi aso e evaeva. Ona sau lea 'o

Tagaloa e fai lava le galuega a le tufuga i le fale. 'Ua pa'ö lava, 'a e ui ane Tagaloa i luniafale, 'ua savali lava Tagaloa, 'ua fa'a lavelave lava lena pa'ö o le galuega a le tufuga. Ona o'o lea i le isi itu o le fale. Ona

toe fo'i mai lea 'o Tagaloa, 'ua matuä ita

tele lava i le tufuga. Ona fai atu lea 'o Tagaloa: Sole, 'o le a'ea le mea, 'e te pa'ö ai na 'ua maloä le pisa? 'Ua tali 'ou fasi oti lava 'oe, pe 'ou te susunuiua 'oe fa'a- tasi ma le fale. Ona tali lea 'o le tufuga : Ia fa'amolemole lau atioga, 'ua 'ou mao 2 i le pule ma le fa'aalo, 'a ona tau lava, 'o le a tu'u galuega pa'ö, pe 'a uia le ala o le malö.

'0 le mea lea 'ua ala ai nei ona tu'u 'o galuega fai e lata i le ala; e fai i ona po nei lena masani, 'a fa'apea e ö ane ni ali'i i le auala, 'a'o tatä la'au ai se isi. 'Afai e tatä pea ana la'au, 'ae le tu'u se'i te'a ali'i, ona ö atu lea 'o ali'i, 'ua fasi ma fai i ai 'upu leaga ma ta'u 'o le pua'a.

Tela war ein Zimmermannshäuptling in Atua, in Ti'avea. Dieser Zimmermann baute ein Haus für einen Dämon in alter Zeit, als Samoa noch nichts wert war, da noch nicht die Kirche gekommen war. Jener Zimmer­mann also war dabei ein Haus für den Dämon zu bauen. Jener Dämon war gar sehr grausam. Er baute an dem Haus schon zwei Wochen. Da kam eines Tags Tagaloa herab um spazieren zu gehen. Tagaloa kam gerade, als der Zimmermann an dem Hause baute. Es war ein starker Lärm, als Tagaloa vor dem Hause vorbei­ging und als er voranschritt, da war ihm das Geräusch von der Arbeit des Zimmermanns sehr lästig. Als er auf die andere Seite des Hauses gelangt war, kehrte er wieder um, denn er war sehr böse auf den Zimmer- mann. Und Tagaloa sprach: Freund, was ist das denn, dass du so lärmst und so ein fürchterliches Geräusch machst; ich möchte dich am liebsten totschlagen oder dich zusammen mit deinem Hause verbrennen. Da ant­wortete der Zimmermann: Ich bitte deine Hoheit um Verzeihung, ich möchte leiten durch deine Gnade und Güte, und von jetzt an will ich stets mit der lärmen­den Arbeit aufhüren, wenn der öffentliche Weg be­gangen wird.

Deshalb, dies ist die Veranlassung, dass man die Arbeit nahe am Wege unterbricht; und heute ist dies noch Sitte, wenn einige Häuptlinge des Weges kommen und jemand Holz behaut. Wenn einer sein Holz behaut, und er lässt es nicht bis die Häuptlinge weggegangen sind, dann gehen die Häuptlinge hin und schlagen ihn und gebrauchen schlechte Worte und heissen ihn ein Schwein.

5. Die Geschichte von dem Fisch in Atua ( O le tala i le i'a nai Atua).

Na sau le alii Tautaifau, 'o Velova'a fo'i i le isi tala. Ona sau lea ma lana i'a 3 e 'ave i lona tamä 'o Tufuga i Asau. Ona vala'aulia lea e Tuiatua Polailevao i Ma'ä 4 . Ona afe ai lea ma lana i'a i le fale, 'o i ai le tama e igoa ia Seleanamani. Ona fai atu ai lea 'o le Tuiatua, e fai le i'a. Ona tago loa atu lea 'o le tama i sasae le tua lapalapa; ona pena a'i lea 'o le i'a.

Ona te'a ai lea 'o le ao ia Saleaaumua 5 , 'a e tu'u uso le totonu i Ma'ä, 'a e 'ave le

Eines Tags kam der Häuptling Tautaifau, auch Velova'a in andern Geschichten genannt. Er kam mit seinem Fisch, um ihn seinem Vater, dem Tufuga in Asau, zu bringen. Aber er wurde von dem Tuiatua Polailevao in Ma'ä angerufen. Er ging darauf mit seinem Fisch in das Haus, wo der Junge mit Namen Seleana­mani war. Darauf befahl der Tuiatua den Fisch zu zerteilen. Da griff alsbald der Junge zu und zerteilte ihn mit dem Rücken eines Kokoswedelstiels; darauf zerteilte er den Fisch.

Der Kopf ging nach Saleaaumua, der Mittelteil blieb in Ma'ä, während sie den Schwanz nach Salefao

1 Eine ähnliche Geschichte von Tagaloaaui und La'e, der seine Steinaxt schliff, ist erwähnt hei Pratt-Fraser Xo. 2 p. 106.

'ua 'ou mao etc. eine stehende Iiede eines Übelthäters einem mächtigen gegenüber; mao etwas zufällig thun, Pratt, aber auch glücklich passieren z. B. eine Rifföffnung.

3 Der Fisch war ein naiufi, ein grosser schwarzer Hai mit ausgezeichnetem Fleisch; nur alle 10 Jahre ungefähr gefangen (vergl. Turner p. 235).

4 itu Ma'ä die Nordseite von Atua, weil sie steinig und rauh (gaoä) ist, gewöhnlich anoama'a (p. 272).

5 Hauptstadt des Fnterdistriktes Aleipata.

A. Krämer, Die Samoa-Inseln. 30