452
Ona 'ave ifo lea 'o le tala i Olosega, 'o le a toe si'i ifo fo'i le taua, Ona toe fai atu lea 'o Tui'ofu, e alu se savali i le faletolu. Ona alu lea 'o le savali i le faletolu. Ona fai atu lea 'o le savali: 'A e alofa 'oe le faletolu, ia e fesoasoani mai i le taua, 'o le a toe si'i ifo le taua i Olosega. Ona tali lea 'o lc faletolu: Sau ia, 'ua 'uuia fo'i ona fai 'o ä tä mavaega; 'ou te le toe fo'isia atu lava lou 'ele'ele nia Ion taua. Ona sau lea 'o le savali 'ua ta'u ia Tui'ofu: 'Ua lemafai mai le faletolu, auä 'ua 'uma fetala'iga; e le toe fo'isia mai le faletolu i lo tä taua. 'A oso mai Olosega, faitalia 'oulua. Ona tali lea 'o Tui'ofu: 'Atäi 'ua agaleaga le faletolu, 'o le a 'ou igoa ia Fo'isia; 'o le igoa lenä, 'o le a 'ou tau a'i.
'Ua tu'u Tui'ofu, 'a e igoa ia le Fo'isia. Ona fai atu lea 'o Fo'isia: Fa'asaga ia e tau le taua. Ona tau lea, 'ua tulia 'Ofu; toe tau le taua, toe tulia 'Ofu. Ona manatu lea 'o Fo'isia, 'o le a to'ilalo lona nu'u. Ona oso lea a'au i le nu'u tütai 2 . Ona oti fa'atupu ma'a ai lea e va'ai 'uma i ai tagata, auä 'ua musu i oti ta'oto; e le 'o ia se ali'i pala'ai, 'o ia 'o le tagata malosi; e ala i ona oti tü.
dachten sie daran, den Krieg wieder aufzunehmen. I)a befahl wieder der Tui'ofu, es solle ein Bote zum faletolu gehen. Es ging ein Bote zum faletolu. Der Bote sprach: Habe Mitleid du, faletolu, und hilf uns im Kriege, denn Olosega ist wieder im Begriff, mit uns Krieg anzufangen. Da antwortete das faletolu: Komm her, wir haben doch längst unsere letzte Bestimmung getroffen; wir kehren nicht in euer Land und zu eurem Krieg zurück. Darauf kam der Bote und sprach zu Tui'ofu: Das faletolu will nicht, weil es seine Reden beendet hat; das faletolu kehrt nicht mehr in unsern Krieg zurück. Wenn Olosega angreift, seht wie ihr beide fertig werdet. Da antwortete der Tui'ofu: Wenn sich das faletolu schlecht benimmt, so will ich den Namen Fo'isia nehmen; dies sei der Name, unter dem ich kämpfe.
Er gab Tui'ofu auf 1 und führte den Namen Fo'isia, Darauf sprach der Fo'isia: Lasst den Krieg losgehen! Darauf wurde gekämpft und 'Ofu wurde geschlagen; wieder wurde gekämpft und wieder wurde 'Ofu geschlagen. Als der Fo'isia sah, dass sein Ort unterliegen musste, sprang er (ins Meer) und schwamm nach der Insel im Meere. Dort starb er und verwandelte sich in einen Stein, den alle Leute sehen können, weil er nicht liegend sterben wollte; denn er war kein feiger Mensch, er war ein starker Mann, deshalb wollte er stehend sterben.
25. Die Geschichte von Lepolofa'alave 3 ('O le tala ia Lepolofa'alave).
Na a'au mai sasa'e i le atu Atafuuli ma Atafumea 'o le aofa'i tele lea 'o le atu sasa'e; na a'au mai i ai Lepolofa'alave lona suafa. Ona taunu'u mai lea i le tasi pitonu'u o Manu'a 'o Mutiasäia; sa mau ai 'o ia i lea mea i aso e tele, '0 lona uiga o lea igoa e feagai ma le matamatagi o le to'elau. Ona faiavä ane ai lea i le nu'u 'o Amouli i le fafine Amouli; ona fanau ai lea 'o Lepolofa'asoasoa lona igoa. '0 le uiga o lea igoa 'o Lepolofa'asoasoa, auä na te fa'asoasoa 6 . Sa i ai lona nofoaga i Inga o le vao e fa'atalitali tagata e ö e fai galuega i le vao.
'Afai e ö atu se taule'ale'a ma se teine muli 7 , ona fai atu lea 'o le alii lea Lepolo-
Er kam von Osten geschwommen von den Inseln Atafuuli und Atafumea 4 , wo sehr viele Inseln zusammen liegen; er kam geschwommen, der Lepolofa'alava mit Namen. Er kam an dem einen Endorte von Manu'a in Mutiasäia 5 an; er wohnte dort an jenem Platze viele Tage. Die Bedeutung dieses Ortsnamens ist, dass er gerade gegenüber dem anwehenden Passat ist. Darauf heiratete er eine Frau aus der Dorfschaft Amouli; sie gebar ihm den Lepolofa'asoasoa mit Namen. Die Bedeutung des Namens Lepolofa'asoasoa ist, dass (weil) er stets austeilte und kuppelte. Sein Wohnsitz war hoch oben im Walde, und er wartete dort auf die Leute, die zur Arbeit in den Wald kamen.
Wenn nämlich ein Jüngling mit einem jungen Mädchen zusammen ging, dann rief ihnen der Häuptling
1 Er gab den Titel Tui'ofu ab, der bis auf den heutigen Tag im Gegensatz zu Olosega (Tuiolosega), das die Herrschaft über 'Ofu gewann, nicht mehr vergeben wird. Siehe tip.
2 nu'u tütai, nu'u motu Insel.
3 Die Geschichte erzählt v. Biilow in Samoanische Sagen, Globus, 18Ü6. Lepolofa'asoasoa nahm nach Stuebel p. 145 an der Reise des Taeotagaloa nach Fiti teil. Siehe 12.
4 uli schwarz, mea braun, Atafu liegt in den Tokelau-Inseln, die allerdings nördlich von Samoa liegen. Siehe 4. p. 404. 6 Mutiasäia an der Siidostkante von Tau. pitonu'u meint wohl hier, dass es am östlichsten von allen Plätzen oder
dem Passat am nächsten liegt, wie Säua. Man hört auch Mutiesäia; vergl. fip. Fitiuta.
6 aasoa eine Frau für einen andern suchen (Pratt), fa'asoasoa Nahrung austeilen; beides tliat er.
7 teine muli junges Mädchen.