Teil eines Werkes 
Bd. 1 (1902) Verfassung, Stammbäume und Überlieferungen
Entstehung
Seite
255
Einzelbild herunterladen
 

255

a'u e Sanaläla, ona 'cm alu atu lea ta fa'a- tasi ia Folasaitu. Ona agaleagaina ai lea 'o Gasolo e Folasaitu 1 . Ona alu ai lea 'o Gasolo 'na fa'atasi nia le Gatoaitele ia Sanaläla. Ona fanaulea'o Gasolo ia Sana­läla: '0 Vaeataniasoa maLalovinianiä nia Atougauga a tuitoga. Ona fai ai lea 'o le totiga a Sanaläla nia Gatoaitele, 'o le a uofo Vaeataniasoa i Safata e fai 111 a ali'i o le alataua, 'a 'o Lalovimamä 'o le a tu'u lava faitalia i se inea e alu i ai, 'a 'o le Atou- gauga a tuitoga faitalia ia se mea e alu i ai. '0 lenei igoa 'o Tamasoäli'i 'o le talatalaga na faia i Fale'ula a tainaita'i nia le aualuma.

leben. Darauf wurde Gasolo von Folasaitu schlecht behandelt. I)a ging Gasolo zu Gatoaitele, um mit ihr bei Sanaläla zu leben. Darauf gebar Gasolo dem Sana­läla die Vaeataniasoa und den Lalovimamä und die Atougauga a Tuitoga. Darauf machten Sanaläla und Gasolo ihre Bestimmung, dass nämlich Vaeataniasoa in Safata wohnen solle, um Oberhäuptling der Alataua zu sein, während es Lalovimamä überlassen sein soll, hin­zugehen, wohin es ihm gefällt, ebenso Atougauga a Tuitoga hingehen könne, wohin es ihr beliebt. Dieser Name Tamasoäli'i stammt von der Unterhaltung der beiden Mädchen mit der Aualuma.

9. Die Geschichte von den Kindern des Tafa'igata (O le Tala i le

fanauga a Tafa'igata 2 ).

'0 Tafa'igata 'o lona tamä i Ata. Ona usu lea Tafa'igata i le Sauopualai, fa'a'e'e le gafa o Veletalöla nia Taliausolo, ma Mata ma 'Afa.

Ona nonofo lea i le fale e ta'ua 'o le fale o aitu. Ona toe fanau lea 'o le tamaita'i 'o Sauopualai. Ona'apea lea 'o Tafa'gata i lona avä: Se'ia alu po 'o ai la e gatai? Ona alu a'e lea 'o Sauopualai ia Tafa'gata, 'a 'o failele ia i lona tarna. Ona fai atu lea ia Tafa'igata: Na 'o Mata ma 'Afa la i gatai. Ona'apea lea 'o Tafa'igata: Le igoa o si'ou atali'i 'o Mata ma 'Afa. Ona vala'au lea 'o Tafa'igata: Ia potopoto 'uma ane Tauaitu. Ona fa'apea lea lona 'upu:

Va'ava'ai mal; 'o le tama lea 'o le a fai mo 'outou alii; 'o le a ton talia ana töga; 'o le a fai lona motou ao.

'0 le mavaega lenei na arnata ai le ao o Faleata, 'o Mata'afa.

Tafä'igatas Vater war Ata. Tafa'igata heiratete die Sauopualai 3 , geboren wurden Veletalöla und Taliau­solo 4 und Mata und 'Afa.

Sie wohnten in dem Hause 5 6 , welches als Haus der aitu bekannt ist. Darauf gebar die Frau Sauopualai wieder. Darauf sprach Tafa'igata zu seiner Frau fol­gendes: Gehe doch (und sieh), wer ist da (im Hause) seewärts? Sauopualai kam hierauf zu Tafa'igata, während sie ihr Kind säugte. Sie sprach zu Tafa'igata: Nur Mata und 'Afa sind da seewärts. Darauf sprach Tafa'igata folgendes: Der Name meines Sohnes sei Mata und 'Afa, Und Tafa'igata rief laut aus: Ver­sammelt euch alle Tauaitu. Und folgendes waren seine Worte:

Seht her; diesen Knaben mache ich zu eurem Häuptling; ihr sollt seine feinen Matten bekommen 7 ; ich mache seinen Namen zu eurem Titel!

Von diesem Vermächtnis stammt der Titel 8 von Faleata, Mata'afa, her.

1 Folasaitu liess seine Taube fliegen und diese setzte sieh, als sie herunterkam, auf das Haus seiner ersten Frau Fotuagaaga, Er ging hin. schlug seine Taube tot und blieb dort, worauf Gasolo davonlief. Siehe den Gesang der Gasolo bei Stuebel p. 73.

2 Sohn des Ata siehe 1. gen 9. Die Geschichte handelt von der Entstehung des Titels Mata'afa, der von Faleata, der Heimat des Ata, vergeben wird.

3 Stuebel p. 61 erwähnt dieselben gleichfalls.

4 Veletalöla und Taliausolo, früher Ai und Vaitagutu geheissen, sind die Tauaitu von Faleata. Siehe flp. p. 227.

5 Dieses Haus liegt kurz vor Vailoa (von Apia aus). Der tulafale Vele wohnt heute noch dort.

6 Das Haus der aitu liegt inlands vom Hauptwege; sie legte aus Liebe ihr Kind nicht zur Seite, sondern nahm es bei Ausführung ihres Auftrages mit. Dafür die Belohnung. Fragt heute jemand eine Mutter:E matua le tama lea po le tama lea? Ist dieser Knabe älter oder jener?, so kann man wohl die Antwort hören:E itiiti si'ou tama,a fa'atusa le tama matuao le tama anamua i le Sauopualai! Klein ist mein Knabe wie der Älteste der Knabe ehemals der Sauopualai!, d. h. der jüngste, das Nesthäkchen, kann schon zu grösseren Dingen bestimmt sein als die älteren.

7 d. h. ihr sollt für Vergebung des Titels Mata'afa feine Matten bekommen.

8 Mata'afa, der gemeinhin bekannte Name des Königs in letzter Zeit, ist gleichfalls der Titel von Faleata, den seine Vorfahren schon durch ihre vielfachen Beziehungen mit Faleata inne hatten (siehe Salevalasi (J. b. 2).