Part 
Bd. 1 (1902) Verfassung, Stammbäume und Überlieferungen
Place and Date of Creation
Page
161
Turn right 90°Turn left 90°
  
  
  
  
  
 
Download single image
 

161

susü mai lau susuga L e i 'a t anales ä 'o le tapunu'u

tulouga le äiga Samutiinuti rna le matua 'o Yaisauote tulouga a le tulafale 'o lau tofä a Futi tulouga a lau susuga a Lei'ataualetauä

ma le falelinia a Sapapa

nia le matua 'o Y ä I tulouga le Meta o Salua

tulouga lau susuga Taupaü ma 1VI u 1 i p o 1 a

tulouga lau susuga a Luatutu tulouga le aiga Satuilagi tulouga le Pologamä

ma lau susuga Tuila'epa

'o le alo o Malietoa

tulouga a le tulafale 'o lau fetalaiga Aupa'au

in Ehrerbietung willkommen deine susuga Lei'ataualesä dev Land­beherrscher

gegrüsst die Familie Samutiinuti und der Älteste Yaisauote gegrüsst der Sprecher deine Elir- wiirden Futi gegrüsst deine susuga Lei'ataualetauä

das Haus der Füllte des Sapapa

und der Älteste Yäl gegrüsst das Haus der viere von Salua

gegrüsst deine susuga Taupaü und Mulipola

gegrüsst deine susuga Luatutu gegrüsst die Familie Satuilagi gegrüsst Pologamä

und deine susuga Tuila'epa

der Sohn des Malietoa

gegrüsst der Sprecher deine Rede Aupa'au.

der oberste Häuptling von Manono (Abst. b. 13, Geschichte c. 6): lebt in Salea- taua auf seinem Lande Luatiinü.

Manono-Familie, mit Lei'ataua eng ver­bunden.

Sprecherhäuptling von Saleataua. lla'a- ta'afas Hutter ist eine Tochter des Futi.

lebt auf seinem Lande Vaitimü. Ge­schichte c. 6.

ein Sohn des Letaufi und einer Tochter des Leleisi'uvao von Palauli (siebe c. 0); als die Fünf werden genannt: Afoa, Sefanai'a, Tuafoe, O'opelu und Vaipoe.

Vei gesprochen.

der andere Teil von Manono, wo viere regieren; siehe die folgenden. Name wohlFamilie des Lua-tutu.

Söhne des Luatutu, des folgenden.

Sohn des Tolufale (b. 13),

Manono-Familie.

pologa Sklave, schämen.

ein Enkel des Malietoa Taulapapa, der die Tochter des Lei'ataua heiratete, Tochter To' (B. b. 1. gen 22).

Zusatz: taumafatia ou 'ava, äiga! Der für dich äiga die Kawa kaut.

Sprecherhäuptling von Salua.

11. Apolima.

Die zu Manono gehörige kleine Tnsel, von Nu'ulopa 2 km, von Savai'i 9 km entfernt, ist ein ausgebrannter Krater, in dessen nördlichstem Teil das Meer durch einen Einbruch (Baranco) Zutritt hat. Die Einfahrt ist recht schwierig, da die wohl 50 m breite Thorstrasse durch einen Felsen, Papaloto genannt, geschlossen ist, der nur eine schmale, schlangenförmige Durchfahrt an der östlichen Seite freilässt. Da die See direkt in die Einfahrt hineinsteht, bildet sich an der ersten Biegung links ein Strudel, vili, der den Booten oft recht gefährlich wird. Yor dem Strudel ist ein kleiner Fels­vorsprung, welcher Paugaluga heisst, und vor diesem der Fels meenvärts, der Tantulioso. Alles hat hier Namen, wie der westliche Thorpfeiler Pulaga und der östliche (über dem Strudel) Tonitü, auf welchem als Kriegsnachricht ein grosses Feuer angeziindet zn werden pflegt, als Hilferuf nach Savai'i. Steigt man vom Tonitü auf dem oft recht schmalen Grat ostwärts auf, so kommt man bald an einen Platz, Yaivai genannt, wo eine Schutzhütte zu sein pflegt, wold ein Ausguck im Kriege. Yon hier aus geniesst man einen sehr hübschen Ansblick auf Nu'ulopa, Manono und Upolu. Hat man die Ein­fahrt glücklich passiert, so befindet man sich alsbald in einem kleinen runden, wohl 100 m breiten Teich, an dessen Rande südlich das Dorf liegt. Nördlich von der Einfahrt, frei im Meere, liegt ein kleiner Fels, Nu'ule'ale'ader verschwindende Platz, beständig von den Seen gepeitscht. Zwischen diesem Felsen und dem eigentlichen A a fuhr Admiral v. Werner mit derAriadne durch, um die Manono-Leute, die ihre Felsenfeste Apolima für uneinnehmbar hielten, zu schrecken (siehe sein BuchEin deutsches Kriegsschiff in der Südsee).

Apolima ist ein sagenreicher Platz. Seiner Kleinheit halber heisst er wohl ApolimaHand­teller, handvoll; nach Turner p. 230in die Hand gespeert. Es giebt ein Sprichwort: 'Fa 'o Tapatapaö le fealua'ider Tapatapaö geht hin und her, wozu Pratt p. 51 bemerkt: Eine Sage von einem Berge zwischen Fpoln und Savai'i, der hin und her gellt. Ein Dämon, ein grosser Seeaal (Pusi), hauste liier, welcher die Boote zu sich herabzog (Bastian No. 3 p. 57). Vergleiche liiemit, den Spruch: E talanoa 'a 'ua to i tua Apolima (A. c. 9).

Der Sagatea von Mann'a (siehe Yl. c. 18) soll liier die Tava'elualann und Sinalua geheiratet haben, geboren Sinaofufaga (nach Fraser No. 2 IV.).

A. Krämer, Die Samoa-Inseln.

21