RECTOR& PROFESSORESP ILLUSTRIS SCHOLA BREMENSIS LECTORI S.
ommercia uti fulcra funt falutis rerumpublicarum, fi cum fcientiis excolantur ab incolis induftrie, dum illa rerum gerendarum nervum afferunt, ut he vitalem illis indunt fpiritum, fic olim à primordiis civitatum, celebrata atque plurimæ laudis fuerunt materies. Herculem quis ignorat? Inter Deaftros relatus eft& fortia atque generis humani flori fubfervientia quælibet facta quæ in admirationem rapuere fpectantes pofterosve, herculea vulgari appellata funt nomine. Fabulis Mythologorum, quos Græcia mendax tulit, fi crederemus, portentum effet merum Hercules, neque deprehenderemus unquam aut ufpiam quod ei refponderet; tot enim diverfos prorfus recenfuit illorum ad fictiones proclivitas, ut quadraginta tres memoret Varro. Verum fi ad fontes, unde fabularum rivuli promanarunt afcendamus& illos uti decet in Oriente inveftigemus, non diu poft diluvium inter Chami, ex Noachica propagine, pofteros, cum plurimorum Mythorum, Herculis atque celebrium illius operum originem, in commerciis à Cananæis late per orbem prolatis deprehendemus, authoribus aurem fuis linquemus expofitiones phyficas atque morales, quas increfcente fimulacrorum cultu, præter veritatem hiftoricam his involucris obtectam, invexit Theologia ut dicitur phyfica& facrificulorum paganorum calliditas. Hiftoria orbis terrarum& generis humani recentis quafi poft diluvium later fub iftis peplis, ad genium orientalium efformatis, à quibus cum artibus litteræ diffufæ funt per cultas, ab alia progenie fed fimpliciore, mundi regiones. Inclaruere in prifco ævo tres celebriores Herculei nominis fed ex diverfis nationibus viri, Ægyptius nempe Thebanus& Cretenfis quos DIODORUS SICULUS defcribit,& ante illum CICERO( de Nat. Deorum Lib. III. c. 16.) qui tres alios addit quos inter funt Tyrius, Phoenicius atque is qui ex antiquiffimo Jove natus erat, plures enim fubjungit, Joves in prifcis Græcorum litteris invenimus& à Græcis accepimus. Vel hoc ipfum nos ad hiftoriam antiquiffimarum gentium manuducit, inprimis fi attendamus apud Mythologos, qui iftorum atque aliorum gefta commifcuere, alia eis attribui nomina, dum Tyrius appellatur Thafius, Phoenicius vero Defanaus vel Agenor vel Melicarthus, Græcus autem Alcides Egyptius Ofochor& Chon, Indicus Dorfanus, Celticus Ogmion,& Celtibericus Endovellicus,( BANIER Explicat. Fabb, Tom. III. c. 1) ut vel ipfum Herculis nomen, non pro proprio, fed pro appellativo aut epitheto atque honoris qualitatisve titulo, fi primum fpećtemus ufum, habendum effe appareat. Celebris ille Tyrius atque Phoenicius fuit, cui itinera& ftupenda facta à prifcis memorata plurima tribuenda funt. Ipfum nomen ex oriente cum fumma veri fpecie repetitur& felicius quam ex etymoruin græcorum frigida compofitione, quales etymologorum induftria promit plures. 55 mercatorem notare conftat, bon barokel infignem defignat& pollentem Magnarium à qua voce prona eft derivatio Heaxis ad græcum idioma inflexa, uti non fine ingenio, applicando fabulam Herculis ad prifcorum commerciorum originem atque incrementa per itinera difficillima& coloniarum à Cananæis feu Phoeniciis fundatarum in diffitis regionibus, fortia conamina, conjicit CLERICUS( Biblioth, univerfali Tom. I. p. 252.) mbao markuloth fora funt ubi mercium advectarum congeries exponebatur, laudata in urbe Tyro ( Ezech. XXVII. 22.) unde Mercurii nomen, qui prifcis dicebatur Merculius, Dei mercatorum inftructi crumena& vigilantiæ ac prudentiæ fymbolis, ficut græcum ejus guns cum Hirami, pollentiffimi Tyriorum Reguli& negotiatoris, in fequiori Salomonis ævo concordat, Phoenicii primi fuerunt qui fe committentes ratibus& infido mari, univerfum littus maris mediterranei circumnavigarunt, colonias deduxerunt per iftas oras, extruxerunt portus& emporia ad oftia fluminum& in littoribus Græciæ, Archipelagi, Italia, Galliæ, Africa ac Hifpaniæ, ad Gaditanum ufque fretum, ultra quod& columnas Herculis notiffimas, progredi tunc non dabatur, quod tanta& teftimoniorum& exemplorum copia fummus BOCHARTUS( in immortali opere Phaleg) demonftravit, ut ignarus fit qui de eo dubitet amplius; ipfum nomen> Cananeus quo indicatur in facris oraculis illa pars Chamitarum, quæ coierat in civitates atque extruxerat urbes ad exercenda opificia& mercaturam,& diftincta erat à Phere itis paftoribus divagantibus cum gregibus per campos( Gen. XIII, 7. CUMBERLANDUS ad Sanchuniathonis reliquias p. 354.& in Origg. gentium antiquifimis p. 132.) mercatorem dicit. Ut Phoenicum late diffufa examina, fic& commercia ab illis perquam feliciter tractata, quorum ortum& progreffum pandit HUETIUS( in hiftoria commercii navigationis antiquorum p. 31. pallim) ad plures Hercules fingendos dedere anfam. Quilibet focietatem mercatorum notat, primitus Tyro in iftas oras miffam quæ ad ftabilienda commercia, dum debellarunt latrones, nationes fibi fubjecerunt imbelles, adierunt terras inhofpitas, exfciderunt fylvas fuccrefcentes poft diluvium in regionibus incultis, vicerunt, necarunt& abegerunt feras multiplicatas nimis, exficcarunt paludes foffis per regiones ductis, fuccifis petris applanarunt vias, ferociores ex Japheti progenie docuerunt litteras, artes, fcribendi& numerandi fcientiam cum ufu variorum metallorum, id ipfum egerunt, quod portentofe de factis Herculis relatum legimus, cujus laborum numerus ad octodecim exfurgit, fed& fimul fubminiftrarunt Poëtis amplam materiem laudum commerciorum, Sic illa Hercules fida reddidit inter nationes, quibus antea male conveniebat, adeundo æque Græcos& Barbaros( BERGIERUS de Viis Milit. L. IV. Sed. 43.§. 10. in Thefauro Graviano Vol. X) fic florem Patriæ auxit& reportando ab Hefperidibus, non Africanis folum fed& Hifpanicis uña( quæ perperam creduntur poma fuiffe) vellera aurea, æque ac Argonautæ ex Colchide, lanam iftarum regionum optimam, quæ adhucdum in pretio habetur( ALDRETE in Antiquit. Hifpania, Africe& c. p. 514.feq.) lanificium introduxit Tyri( Ezech XXVII, 16.18.) quamobrem toties cum Minerva ad latus in antiquis monumentis cernitur, ejus nomen atque ftatua. Poffent hæc uberius multo ilJuftrari ex Romanorum atque Græcorum antiquitatibus in quibus ionumera veftigia occurrunt negotiationum& quæftuum ab Herculibus inventorum; fed fufficiant quæ ex retrufo ævo& oriente attulimus. Silaudem fit promerita mercatura æque ac illi, qui eam exercuerunt, dum illa tractabatur uti conducebat ad vitæ neceffitates, quæ non tribuenda eft illi magis excultæ, qua hodiedum vitæ profpicitur commodis. Tabulæ fufpenfa funt Herculi invicto pollenti potenti( apud GRUTERUM Infcript.p. L. n. 3.) Negotiatoribus celebribus cum maxime ex diffitis regionibus merces advehentibus, monumenta funt pofita& fuperfunt ho tie, inter quæ memorandum ducimus, id quod vifitur Romæ in vinea apud S. Johannem Lateranenfem( bid p. MCXVI. n.1.) D. M. L. MARIO. PHEBO, VIATORI. TRIBUNICIO, DEGURIE. MAJORIS MERCATORI OLEI HISPANI EX PROVINCIA BÆTICA. Nos quoque tabulam hanc fufpendimus, facram memoriæ& bene meritis Viri Amplifimi Nobiliffimi GEORGII LONING, Magnarii ex præcipuis fiorentiffimi,& per univerfam Europam, quaqua datur adicus per com mercia fama incluti, atque Reipublicæ Patriæ Senatoris. Lucem is afpexit Brema Anno feculi fuperioris LXXXII. d. 30. Maji, editus Patre Viro Ampliffimo ALBERTO LONING, Magnario celeberrimi nominis& Senatore, Matre Fæmina præclara MARGARETHA GIFFENICHT. Avus fuit Vir fpectatus JASPAR LONING, Negotiator feliciflimus, Proavus ANTHONIUS LÖNING, Senator Hervordienfis; Avia WUNIGUNDA BERENS, Proavia ELISABETHA KORBMACHER, Ampliffimi Viri JOHANNIS KORBMACHERI, Confulis Hervordienfis filia. Ex materna ftirpe Avum numeravit Spectabilem Virum GEORGIUM GIFFER NICHT, Aviam ANNAM UTHOFF, Proavum HENRICUM GIFFENICHT, utrosque mercatores, quorum hic Coloniæ Agrippinæ fortunarum fedem habuit, Proaviam ODILIAM VON DAHLEN. Proba à teneris fruitus eft inftitutione, profecit in Pædagogio noftro, ad quod mature fuit miffus, ufque quo Ampliffimo Parenti vifum fuit, ipfum præparatum fatis ad percipiendas recentiores cultioris Europa linguas, ad negotiatoriam applicare, quam fumma cum nominis fama& feliciflime is exercebat, cujusque tyrocinia fub ejus ductu pofuit ex voto. Quo evaderet perfectior in mercatura, Londinum ad Herculeam illam urbem miffus Anno MDCXCIX, per biennii fpatium in ædibus Fifcherianis laudatiffimis, experientiam auxit, vifisque Magnæ Britanniæ emporiis, transtretavit in Gallias, ubi luftratis celebratioribus portubus ad Oceanum Atlanticum fitis, per femeftre Rhotomagi verfatus, diutius fubftitiffet, nifi exardentis in initio hujus leculi belli caufa, pedem inde movere fuiffet coactus. Geneva, tranfitis Parifiis& Lugduno illam moram traxit quam Galliis linguæ& delitiarum, quin elegantia, qua dedolantur fubagreftia ab animo moribusque, caufa, impendere conftituerat, inde vero peragrata Helvetia, falutato Francofurto ad Monum, Vienna, Wratislavia, Berolino, Lipfia, Brunfuiga An. MDCCill. falvus& fofpes atque auctus fcientia varia, patrios repetiit lares. Patris optimi& pientiffimi negotia hinc per octo annos curavit fedulo. Quo vero ipfe lares fuos ftabiliret, iterata per Belgium in Angliam peregrinatione, thori fociam redux Anno MDCCXII, quafivit& ex voto invenit in condecorata omnibus fui fexus ornamentis Virgine, nunc moerentiffima Vidua MARGARETHA TIBETHA HARMES, Viri Nobiligimi& Confultiffimi MICHAELIS HARMES, J. U. D.& caufarum in foro Patrio Patroni dexterrimi& fæminæ egregia WOMMELLE VON ASCHEN, filia natu majore. Connubium fauftis avibus initum eft ejufdem Anni d. 26 Aprilis, & magna felicitate in annum tricefimum& tertium, cum maxime undena prole beatum eft, nempe I. ALBERTO. II. Viro juvene Eximio GERHARDO, negotiatoriam exercente, III, ALBERTO altero. IV. MICHAELE Viro juvene egregio, herculeis facris itidem operante. V. GESA MARGARETHA, ornatiffima fæmina, quam Anno MDCCXXXVIII. d. 8 Julii duxit vir Nobiliffimus& Confultiffimus ALBERTUS GRÖNING. J.U. D.& Advocatus feliciflimus, atque ex illa fufcepit prolem alternam ALBERTUM atque MARGARETHAM TIBETHAM, VI, WOMMELIA. VI. MARGARETHA TIBE THA. VIII. Fæmina Laudatiffima WOMMELIA altera, quæ nupfit Viro Nobiliffimo 5 Confultiffimo JOHANNI DUNTZE, J. U. D.& caufarum Patrono integerrimo, Anno MDCCXLIII. d. 7. Maji, peperitque filiolum Johannem. IX. Juvene pulcherrima minante GEORGIO, L.L. Studiofo, X. ALBERTO tertio& XI, PHILIPPO HENRICO, ex quibus 1, 3. 6. 7.10,& 11. ad fuperos abierunt, reliquis fuperft tibus& parentis atque foceri optimi obitum lugentibus. Non latuit virtus B. De. functi, quam cum exerceret ftrenue, uti domui fue profuit, mercaturam faciendo prudenter, integre& feliciter, fic Patribus Patriæ vifum fuit, Reipublicæ ipfius ftudia cum laboribus atque experientia quam acquifiverat ex itineribus& rerum ufu, profutura. Præfecerunt ipfum armamentario Anno MDCCXIX,& poftquam à fpectatiffimo Collegio Seniorum fuiffet cooptatus An. MDCCXXI. delegatis ad Curam Ærarii Publici adfcripferunt An. MDCCXXVI, tandemque cumulum honorum addiderunt allegendo ipfum in Senatum An. MDCCXXXII. d. 11 Octobris. Quanta cura& induftria his muneribus fit funétus, univerfim notum eft. Numinis reverens cujus publico cultui intererat trequentiffime, pius, æquus erga proximum, patriæ amans. Integer vitæ, privata æque ac publica negotia, tum gerenda tum concredita curavit ftudiofiffime, longiore vita digniffimus. Vegetus valensque olim, hypochondricos infultus& dolores calculi renum expertus eft fubinde fed tolerabiles, verum ab eis in fex poftremis vitæ annis, liberatus& elapfa nuper æftate optime valere vifus, curiam adiens die 14. menfis currentis, nihil finiftri quicquam fufpicatus, in ipfo Patrum Confcriptorum confeffu, apoplexia graviflima, adeo dejicitur& enervatur, ut ceffante nec poftmodum redeunte loquela domum delatus, adhibitis licet præfentiffimis remediis& affulgente aliquoties convalefcendi fpe, demum die 17. recrudescente malo,& contrita vi vitali,( piritum immortalem die 18. circa horam 6. matutinam Deo redderet, poftquam vivendo expleverat Annos LXII. menfes binos atque dies 18. Condetur hodie corpus in templo Mariano hora pomeridiana 1. Memento& Lector, cum vita noftra fit mercatus, illum profperrime negotia fua compofuiffe, qui thefauri in cælis reconditi nec fuit negligens nec oblitus, dum nudi ut acceffimus relinquemus terram. Val. p. d. 2.Augufti MDCCXLIV.