Druckschrift 
Rector & Professores P. Illustris Scholæ Bremensis Lectori S. : Longè quidem diversa sunt Docere & Dicere Ius ... Consultissimus Casparus A Rheden, ICtus ... justa hodie funebria persolvere cogimur ... ; V. P. P. Bremæ a. d. XI. Decembr. MDCCXLV.
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

RECTOR& PROFESSORES P ILLUSTRIS SCHOLA BREMENSIS LECTORI S.

L

ongè quidem diverfa funt DOCERE& DICERE JUS, quorum illud in Scholis& Academiis, hoc in Foro& Curia locum habet, illud Scientiam ipfam& Theoriam, hoc Scientiæ ufum atque praxin fpectat: at nihilominus duo hæc tam blande confpirant, támque amicas fibi mutuò manus præbent, ut prius illud ad pofterius rite peragendum facillimam planiffimamque viam fternat. Nunquam fanè exfpectandi forent, qui jure dicundo Reipublicæ prodeffent, nifi à peritioribus& celebrioribus ejusdem Doctoribus ante diligenter inftituerentur,& ad hoc munus dextrè obeundum præ­pararentur. Sin tibi, fcribit idcircò ROMANUS ORATOR ad TREBATIUM, Lib. VII. ad Famil. Epift. XIX. videbuntur obfcuriora, cogitare debebis, Nullam artem litteris fine interprete,& fine aliquâ exercitatione percipi pole. Non longè abieris. NUM JUS CIVILE NOSTRUM EX LIBRIS COGNOSCI POTEST? QUI QUAN­QUAM PLURIMI SUNT, DOCTOREM TAMEN UNUM QUEM DESIDERANT. Quinam autem præterea ad jus dicendum aptiores effe poterunt, quàm qui longo ufu, five id jam aliorum in foro caufas agendo, five etiam alios erudiendo fiat, omnes fcientiæ hujus angulos perreprârunt, inque interiora ejus arcana abditosque receffus fe penetrârunt. Agnoverunt id dudum Reges atque Principes, dum ad fumma dicaftería fuo nomine non folum clariores juris Doctores& Profeffores fæpiffimè ab­legant, aut ubi iis in hoc munere carere planè non poffunt, eofdem fimul prudenter( faltem ubinon vanis atque inanibus titulis luditur) à confiliis conftituunt, quò ad eos in difficilioribus cafi­bus recurri,& refponfa ab illis expeti queant: quem in finem quoque in ipsâ jam Romanâ Republicavirorum fingulari juris aut quarundam ejus partium cognitione inclytorum, operâ uti, aut alios ed remittere fummi Magiftratus minimè indecens putabant. Ipfe fanè Q Scævola, Pontifex Legúmque clariflimus& certiffimus Vares, VALERIO MAXIMO tefte Lib. VIII. Cap. XII. quoties­cunque de jure prædiatorio confulebatur, ad Furium& Cafcellium, quia buic fcientiæ dediti erant, confultores rejiciebat. Optimo inprimis inftituto in noftrâ Republicâ, inde ex quo Illuftris at­que Academica Schola erecta elt, femper is Celeberrimo Juris Profefforum ordini habitus eft honos, ut ex eo plures fucceffivè Ampliffimorum Procerum ordini adfcriberentur, multi& ad ulte­riores dignitates eveherentur. Eripi fibi quidem hac ratione fæpius alma hæc Mufarum fedes vidit non pauca infignia fui decora, at fimul eo ipfo Reipublicæ perutilis fuit, dum illi digniffi­mos omnique juris peritiâ inftructiffimos gubernatores dedit. Celebrantur hoc nomine Senatorii ordinis Ampliffimi Viri, EBERHARDUS BORNHORSTIUS, HENRICUS BRUNINGIUS, JOHANNES A LINE, GERHARDUS COCCEJUS, CONRADUS SCHNELLE, CHRISTIANUS SCHÖNE, HENRICUS MEIERUS, GERHARDUS MEIERUS, HENRICUS GER. HARDUS SCHUMACHERUS, FRANCISCUS BERENS& DIDERICUS SCHMIDT, quorum antepenultimus ultimúsque adhuc foli fuperfunt,& uti quondam Illuftre Lyceum ita nunc Curiam ornant. Alii infuper Prætores conftituti, quod antea docuerant jus, civibus& peregrinis propius dicendi occafionem nacti funt, ut GEORGIUS COPERUS, JOHANNES CÖPE­RUS& CONRADUS IKENIUS. Nonnullos Deus ramdiu Reip. fervavit, ut fummum tandem Confulatus, qui ut CICERO pro Plancio cap. XXV. ait: honorum populi finis eft, faftigium confequerentur, ídque vel ex dignitate fenatoriâ, ut SIMON ANTONIUS ERP A BROCKHAUSEN& FRIDERICUS CASIMIRUS TILEMANNUS dictus SCHENCK, quibus maximo fuo jure annu­merandus fuiffet, Magnificus etiamnum urbis, de quâ optimè indies meretur, Conful, DIDERICUS MEIERUS, nifi eum avida nimis curia, antequam muneri profefforio actu inaugurari pof­fet, nobis præripuiffet, vel poftquam antea in munere prætorio fuam quoque dexteritatem patriæ probâffent. Sic per omnes dignitatum gradus curulem fellam confcenderunt HENRICUS A CAPPELEN, FRANCISCUS PIRENIUS, JOHANNES A RHEDEN, hujusque filius,& ut eruditionis ita& omnium dignitatum paternarum, licèt aliquo temporis intervallo ex affe hæres, Vir perquam Magnificus, Nobiliffimus atque Confultiffimus CASPARUS A RHEDEN, JCtus longè excellentiffimus, cui ab ipfo Reip. clavo his diebus abrepto, jufta hodiè funebria per­folvere cogimur. Originem is ducit ex antiquiffimâ inter nos atque patricia RHEDENIORUM, quondam GODFRIDEN dictâ gente, natus A. CIDCLXXXI. a. d. xiv. Jun. patre, modo laudato Viro Magnifico, Nobiliff. atque Confultiff. JOHANNE A RHEDEN, JCto eminentiffimo, qui per omnes enumeratos honoruth gradus confulatus culmen attigit, digniffiméque tuitus eft: matre, Nobiliff. laudatiffimaque Matrona ANNA TREDENAPIA. Paternus Avus fuit( T.T.) LUDERUS A RHEDEN, patricius confpicuus, Avia( T.T.) ANNA BARKEYEN, filia( T.T.) DITHMARI BARKEYEN, Reip. à Secretis,&( T.T.) ANNE HOUKENIE,( T.T.) HENRICI HOUKENII, Confulis meritiffimi gnatæ. Proavus( T.T.) JOHANNES A RHEDEN, Patricius itidem fpectabilis, Proavia( T.T.) METTA SPECKHANIA. Abavus( T.T.) LUDERUS GODFRIDEN aliàs A RHEDEN dictus, Senator Ampliffimus; Abavia( T.T.) ANNA WIECKBOLDIA. Materni generis Avus eidem obtigit, Vir Integerrimus DIDERICUS TREDENAP, Mercator hujus urbis Spectatiffimus; Avia, Celebratiffima Matrona ANNA NET­TELNSTRUCKIA. Ut celebri profapiâ dignus evaderet, Optimi Parentes inde à teneris unguiculis educationi ejus follicitam operam impenderunt, maturéque inprimis in ludum publicum littera­rium miferunt, unde tandem peracto infigni laude claffium curriculo A. CIDCXCVIII. a d. xx. Octobr. in civium Ill. Lycei ordinem eft cooptatus. Inde ab illo tempore urgendis omni nifu ftu­diis fe totum dedit, duces fecutus Clariffimos hic loci Profeffores, in humanioribus quidem& Philofophicis, Did. Sagittarium& Job. Eberhard. Schrelingium, in jure autem( in quo& unde affatim proficeret, domi habebat) inprimis Wilhelmum Hupedenium. Quantos in his omnibus progreffus fecerit, gemino fpecimine comprobavit, oratione quidem A. crɔɔcci. a. d. xvi. Mart. cum applaufu dictâ de notabilioribus anni feptingentefimi poft millefimum rebus, doctáque Differtatione A Ciɔɔcci a. d. xxm. Aug. habitâ, de Translatione furium Defuncti in hæredem. Hinc Marpurgum, quò& optimus parens primum abierat, concedens, illicque tam inftitutione quàm amicitiâ Virorum Celeberrimorum Zaunfchleifferi& von den Felde ufus, novum infignis doctrinæ, ventilata A. CIOCCIII. a. d. xvIII Aug. fub pofterioris præfidio Differtatione ad quasdam thefes in jure controverfas, documentum dedit. Relictâ academiâ Marpurgenfi, Erfordiam, Jenam, Lipfiam atque Halam petiens, multis do tis innotuit, inprimis verò à Viris undique celebratiffimis, Lynckero, Bodino& Stryckio fummâ humanitate exceptus eft. Elegerat autem fibi præci­pue Academiam Francofurtenfem, ubi fub eruditi orbis æquè ac urbis noftræ immortali decore Henrico Coccejo, longéque Clariffimo Marco Rhoden ftudiis colophonem imponeret. Hujus voti compos redditus, A. croccv. habitâ a. d. xv. Maji publicè differtatione inaugurali, de eo quod juftum eft in dubio, a. d. xxii. ejuíd. menfis, doctoralem lauream impetravit. Sic reditum in patriam meditans, inftituto prius per celebriora Germaniæ loca ameniffimúmque Belgium itinere, tandem incredibili doctrinæ copiâ auétus, fuis eft redditus. Inveniebat hic ftatim digna labo­ris præmia, vix enim appulerat, cùm Reip. proceres eum A. cipiacevi. a d. xvII. Febr. Profefforem Juris Ordinarium conftituerent, quod munus mox folemni Oratione, de ufu abufu Critices in Jurisprudentia Romana feliciter fufcepit. Acceffit dein à circеxxI. a. d. x v. Nov. altera Profeffio moralium, quam a. d. xvi. Decemb. fermone aufpicali, de manca Veterum inprimis Gentilium Philofophorum doctrina morali, capellivit. Quàm indefeffo ftudio, quantâ dexteritate quantóque fructu in tradendis his fcientiis,& inprimis omnibus Juris partibus occupatus fuerit, teftatur fama ejus per univerfum literatum orbem latiffimè fparfa; teftantur tot infignies Viti, tam in urbe patriâ quàm extra illam, qui ipfi fuam injure peritiam præcipuè acceptam ferunt; teftantur denique egregia ejus fcripta& inprimis innumera Difputationes, five ab ipfo confcriptæ, five fub ejus præfidio ventilata, quarum uberior recenfio, cùm eam angufta hæc tabula commodè non capiat, opportuniore forfan loco inftituetur. Omnes hi labores non impediebant, quò minùs etiam caufas in foro ftrenuè agendo, aut confilia atque refponfa dando, non civibus tantùm, fed& exteris, interque illos etiam Comitibus aliisque Viris illuftribus fummâ dexteritate atque laude inferviret. Tanta ejus merita efficiebant facilè, ut ulteriori honore digniffimus,& Reipublicæ non tantùm utilis, fed& neceffarius cenferetur, sicque cùm Magnificus parens A. ciofaccxxv. vitam cum morte commutaffet, eodem adhuc anno a. d. xxIII. Octobr. in confeffum Procerum ado­ptaretur, tum verò A. CCCXXXII. a. d. v. Septembr. Prator conftitueretur, tandem autem poftquam& hoc munus novem circiter annis ornaffet, fimulque legationes ad exteras aulas obeundo patriæ profuiffet, A. cllccXLI. eodem xxv. ejusdem menfis Aprilis die, quo idem viginti admodum annis ante, optimo parenti evenerat, Conful eligeretur. XXII. Febr. digniffima tori focia obtigit, Nobiliffima omnique feminei fexas laude decoratiffima Matrona GESA COPERA, Viri Nobiliff. Ampliff. atque Confultiff. HENRICI COPERI, J. U. D. Comitis Cafarei Palatini& Reip. Senatoris at­Reftat vita ejus privata atque economica; in quâ ipfi clǝlocc VII. a. d. que Pratoris integerrimi,& Nobiliff. Matronæ GESE MEIERE filia. Vidit ex illa undecim liberos 1. Virginem ANNAM, 2. HENRICUM, 3. Virum Nobiliffimum atque Celeberrimum JOHANNEM A RHEDEN, J. U. D. Advocatum famigeratiflimum jurisque Profefforem P. O 4. Clari 1. atque Experientiff. HERMANNUM A KHEDEN, Medic. Doct. atque Profefforem P. O.& Reip. Phyficum. 5. Virginem le& tiffimam GESAM. 6. CA­SPARUM, 7. CASPARUM alterum, 8. alterum HENRICUM, 9 LUDERUM, 10. NICOLAUM, quorum uterque litteris, ille quidem Medicinæ, hic Juris ftudio, in noftrà bonæ mentis officina fedulam operam navat. 11.CA­SPARUM GODFRIDUM. Ex his utraque filia, filius Celeberrimus, Hermannus, omnésque tres Cafpari, fatis iterum cefferunt. Acerba non immeritò toties multiplicata liberorum fuere funera, at longè luctuofius exftitit illud optimæ matris, quæ jam A. clɔloccXXXIX. a. d. xxv. Oct. è vivis fublata eft. Videbatur Magnif. Conful inde à prima juventute firma admodum vigorique mentis refpondente corporis valetudine frui, at ultimis annis ea vehementer affligebatur, quò fortè affidui labores non parum contulerunt. Manifeftabat fe cachexia cum crebro pedum tumore,& acrimonia biliosâ atque fcorbuticâ, quibus malis licèt non fine fructu aptiffi­mis remediis occurreretur, infperatò tamen d. xxi. elapfi menfis invadebat eum colica, quam poft triduum iterus cum vehementioribus febribus fequebatur. Remittebant iterum hæc fymptomata, ita ut ad terang, menfis labentis diem fpes recuperandæ fanitatis adfulgeret, at fub vefperam ea penitus decollabat, cùm impetuofiffima febris, proftratas jam planè vires, ita exhaurire inciperet, ut a. d. vi. Dec. horâ 3. pomeridia annos natus LXIV. menfes V. cum XXII. diebus, ipfo illo lemeftri fpatio, que P Pituses Reip. fafces tenebat, placidè exfpirans, fuos in acerbiffimum luctum conjiceret, omnibúsque dignis rerum æftimatoribus civitates eruditionis aliarúmque infignium dotium, quibus ornatus fuit, intenfiffimum defiderium relinqueret. Ducetur hodiè, ad mortales exuvias tumulo in æde D. Ansgarii condendas, pompa funebris; hanc cum totâ civitate. Vos quoque Ill, Lycei Cives Ornatiffimi frequenti comitatu cohoneftate, quò tanti Viri memoriam qua par eft reverentia vos colere, oftendatis. V. P. P. Bremæ a. d. xi, Decembr. cllccXLV,